NAVYA Yojana in Marathi: भारत सरकारने विकसित भारत@2047 या महत्वाकांक्षी दृष्टिकोनाच्या दिशेने एक मोठं पाऊल उचललं आहे. NAVYA योजना 2025 ही विशेषतः किशोरी वयातील मुलींना (16 ते 18 वयोगट) आत्मनिर्भर बनवण्यासाठी केंद्र सरकारने सुरू केलेली एक अभिनव योजना आहे. या योजनेचा शुभारंभ 24 जून 2025 रोजी उत्तर प्रदेशमधील सोनभद्र जिल्ह्यात झाला.
NAVYA योजना म्हणजे काय?
NAVYA (Nurturing Aspirations through Vocational Training for Young Adolescent Girls) ही योजना भारत सरकारच्या महिला आणि बाल विकास मंत्रालय (MWCD) व कौशल्य विकास आणि उद्योजकता मंत्रालय (MSDE) यांच्या संयुक्त प्रयत्नातून सुरू करण्यात आली आहे. यामध्ये 10वी उत्तीर्ण, 16 ते 18 वर्षे वयोगटातील मुलींना गैर-पारंपरिक नोकऱ्यांसाठी व्यावसायिक प्रशिक्षण दिलं जाईल.
ही योजना सुरुवातीला 19 राज्यांतील 27 जिल्ह्यांमध्ये (Aspiring districts आणि ईशान्य भारतातील जिल्हे) राबवण्यात येणार आहे.
NAVYA योजना 2025 चे उद्दिष्ट काय आहे?
- गैर-पारंपरिक नोकऱ्यांमध्ये प्रशिक्षण: डिजिटल, टेक्निकल आणि नव्या क्षेत्रात काम करण्यासाठी किशोरी मुलींना तयार करणे.
- आत्मविश्वास व नेतृत्व विकसित करणे: मुलींमध्ये सामाजिक बदल घडवण्याची क्षमता निर्माण करणे.
- आर्थिक स्वावलंबन: नोकरीच्या संधी मिळवून मुलींना आर्थिकदृष्ट्या सक्षम बनवणे.
- समावेशक विकास: ग्रामीण व मागास भागातील मुलींनाही मुख्य प्रवाहात आणणे.
NAVYA योजना कोणासाठी आहे? (पात्रता)
- वय: 16 ते 18 वर्षे
- शैक्षणिक पात्रता: किमान 10वी उत्तीर्ण
- जिल्हा: आकांक्षी जिल्हे व ईशान्य भारतातील जिल्हे
- लिंग: महिला (किशोरी वर्ग)
NAVYA योजना 2025 ची वैशिष्ट्ये (Highlights)
| योजनेचे नाव | NAVYA योजना 2025 |
| सुरू केले | केंद्र सरकार (MWCD + MSDE) |
| शुभारंभ तारीख | 24 जून 2025 |
| लाभार्थी | 16 ते 18 वर्षे वयोगटातील किशोरी मुली |
| लाभ | व्यावसायिक प्रशिक्षण (मोफत) |
| अर्ज प्रक्रिया | नजीकच्या PMKVY केंद्रातून |
| अधिकृत संकेतस्थळ | https://www.msde.gov.in |
NAVYA योजना साठी अर्ज कसा करावा?
- PMKVY केंद्रावर भेट द्या: तुमच्या जवळच्या कौशल्य विकास केंद्रावर (PMKVY) संपर्क साधा.
- कागदपत्रे तयार ठेवा:
- आधार कार्ड / जन्म प्रमाणपत्र (वयाचा पुरावा)
- 10वीचा मार्कशीट (शैक्षणिक पात्रता)
- ओळखपत्र (आधार / मतदान ओळखपत्र इ.)
- आधार कार्ड / जन्म प्रमाणपत्र (वयाचा पुरावा)
- प्रशिक्षणासाठी नोंदणी करा: नाव्या योजनेच्या बॅचमध्ये नाव नोंदवा.
- प्रशिक्षण पूर्ण करा: सर्व प्रशिक्षण मोफत दिलं जाईल.
- प्रमाणपत्र मिळवा: प्रशिक्षण पूर्ण केल्यावर PMKVY किंवा पीएम विश्वकर्मा अंतर्गत प्रमाणपत्र मिळेल.
नव्या योजनेचा अंमलबजावणीचा भाग
- PMKVY चा उपयोग: पूर्वीपासून अस्तित्वात असलेल्या प्रशिक्षण केंद्रांचा उपयोग.
- मंत्रालयांचे सहकार्य: प्रशिक्षण गुणवत्ता व गरजेनुसार कोर्स तयार करणे.
- उद्योगांसोबत भागीदारी: प्रशिक्षित मुलींना रोजगार संधी देण्यासाठी जॉब प्लेसमेंट प्रोग्राम.
NAVYA योजनेचे संभाव्य फायदे
- लैंगिक समता: पारंपरिक नोकऱ्यांपलीकडे जाऊन मुलींना नव्या संधी मिळतील.
- रोजगार वाढ: कौशल्य असलेली युवा पिढी देशाच्या अर्थव्यवस्थेस हातभार लावेल.
- सामाजिक सशक्तीकरण: आत्मविश्वासाने परिपूर्ण झालेल्या मुली त्यांच्या समाजात बदल घडवतील.
निष्कर्ष
NAVYA योजना 2025 ही केंद्र सरकारची किशोरी मुलींसाठी व्यावसायिक प्रशिक्षण योजना आहे, जी त्यांना स्वावलंबी, आत्मविश्वासू आणि सक्षम बनवते. ही योजना विकसित भारत@2047 च्या दिशेने एक महत्त्वपूर्ण पाऊल आहे.
वाचक मैत्रिणींनो, जर तुमच्या घरात किंवा शेजारील मुलगी 16 ते 18 वयोगटात असेल आणि ती 10वी उत्तीर्ण असेल, तर तिला या योजनेचा लाभ घ्यायला नक्की सांगा!
